Nieuws
Politieke vragen in Overijssel vaker te laat beantwoord: 'Dat is niet goed'
Het provinciebestuur beantwoordt vragen van politieke partijen steeds vaker te laat. Volgens de regels moeten antwoorden binnen vier weken volgen, maar vorig jaar kostte beantwoording gemiddeld 40 tot 60 dagen. Tot onvrede van Provinciale Staten. "Het belemmert soms ons werk", zo vindt de SP.
De opening van Lelystad Airport, het energieverbruik van datacenters, problemen bij regionale treinverbindingen, het verdwijnen van bushaltes of een Palestijnse vlag op het Bevrijdingsfestival in Zwolle: over tal van zaken stellen politieke partijen in Overijssel vragen. Bedoeld om meer duidelijkheid te krijgen over het beleid van de provincie, al zijn er ook andere redenen.
"Je stelt vragen soms ook uit onrust of wantrouwen dat er is vanuit inwoners", zegt Tjalle Morsink, fractievoorzitter van BBB Overijssel, de grootste coalitiepartij. "De provincie kan via dat soort vragen het beleid beter uitleggen richting inwoners. Maar als het beantwoorden van die vragen dan te lang duurt, kan dat het wantrouwen richting de instanties vergroten. Dat is wel jammer."
40 tot 60 dagen
Uit cijfers die RTV Oost bij de provincie opvroeg, blijkt dat de beantwoordingstermijn van vier weken de laatste jaren vaker niet dan wel gehaald wordt. Met name vorig jaar liep de wachttijd flink op: gemiddeld duurde het 40 tot 60 dagen voordat politieke partijen een reactie kregen.
"Dat is de praktijk, dat vragen niet op tijd beantwoord worden", zegt SP-Statenlid Herman Kalter. "Op een gegeven moment denk ik: ik stel de vraag maar niet, want het gaat veel te lang duren. Het belemmert je dan wel soms."
Mosterd na de maaltijd
Vooral bij actuele kwesties zorgt late beantwoording voor irritatie, zeggen meerdere partijen. Als de antwoorden dan eindelijk volgen, voelt dat voor hen soms als mosterd na de maaltijd. "Want dan is de kwestie al helemaal niet meer actueel en kun je er niet meer zoveel mee", zegt BBB'er Morsink.
"Het zou niet zo moeten zijn dat het langer duurt", vindt ook Laura Mak, fractievoorzitter van het CDA. "Die termijn is er natuurlijk niet voor niets. Het moet niet de regel worden", klinkt het ook bij PvdA'er Peter Hermans.
Oorzaken voor lange wachttijd
Gevraagd naar een reden voor de te trage reacties, wijst de provincie allereerst naar het aantal gestelde vragen. In 'piekjaar' 2025 werden er 149 vragen gesteld, tegenover ruim 100 in 2024.
Toch valt op dat ook in jaren waarin er veel minder Statenvragen werden gesteld, de termijn van vier weken vaak niet gehaald werd:
Zo snel worden Statenvragen beantwoord
2022: 13 schriftelijke vragen, wachttijd gemiddeld 45 dagen*
2023: 85 schriftelijke vragen, wachttijd gemiddeld 30-40 dagen
2024: 102 schriftelijke vragen, wachttijd gemiddeld 35-50 dagen
2025: 149 schriftelijke vragen, wachttijd gemiddeld 40-60 dagen
2026-nu: 24 schriftelijke vragen, wachttijd gemiddeld 30-50 dagen
(* In 2022 was er een uitschieter met een wachttijd van 772 dagen. Deze is in het gemiddelde buiten beschouwing gelaten.)
Meer subvragen
De schriftelijke vragen zijn volgens de provincie ook uitgebreider geworden, waardoor het meer tijd kost om ze te beantwoorden. "Eén ingevuld format met schriftelijke vragen bestaat soms uit 25 vragen, met daaronder weer subvragen. Hier zien we een toename van", zegt de provinciewoordvoerder.
Ook het type vraag is volgens de provincie van invloed. "Dit kunnen korte, feitelijke vragen zijn. Maar ook grote, omvattende vragen die raken aan technische en complexe dossiers."
Meer partijen
En door het uiteenvallen van de BBB zijn er meer partijen bijgekomen, wat voor meer schriftelijke vragen zorgt. "We hebben een aantal fracties die wel heel veel en heel gedetailleerder vragen stellen", vindt CDA'er Mak. BBB'er Morsink: "We moeten niet vragen stellen om het vragen stellen."
Als het beantwoorden van Statenvragen langer duurt, krijgen partijen daarover altijd bericht, zegt de provincie. De verschillende partijen bevestigen dat. "Als ze op tijd aangeven dat de beantwoording langer duurt, dan heb ik daar zelf niet zoveel problemen mee", zegt Fred Kerkhof (JA21).
In de spiegel kijken
Een blik in de spiegel zou voor Statenleden niet verkeerd zijn, vindt politicoloog Henk van der Kolk van de Universiteit Twente. "Schriftelijke vragen zijn bedoeld om geïnformeerd te worden. Dat klinkt heel logisch, maar partijen maken er soms ook een statement mee. Dan beginnen ze hun vragen met: 'Heeft u het artikel gelezen bij RTV Oost?' of 'Vindt u ook niet dat..?'."
En soms is het volgens de politicoloog beter om urgente vragen te stellen tijdens een commissiedebat. Mondeling dus, en niet op papier. Bij het CDA doen ze dat al vaker, zegt fractieleider Mak. "Maar ik denk dat de provincie intern ook wel dingen kan verbeteren om efficiënter te werken, zodat vragen sneller beantwoord worden."
Partijen maken met schriftelijke vragen soms ook hun statement
Niet meer ambtenaren
Andere partijen beamen dat. "Vragen beantwoorden van politici hoort er gewoon bij", zegt Kalter (SP). Hoe hij dat wil versnellen? In het inzetten van AI of meer ambtenaren ziet Kalter niets. "We moeten gewoon scherpere keuzes maken."
Ook de BBB zit niet te wachten op meer ambtenaren. De partij is al kritisch op de forse groei: in vier jaar tijd steeg het ambtenarenaantal in het Zwolse provinciehuis met bijna een derde. Daar heeft de BBB onlangs schriftelijke vragen over gesteld.
Antwoorden zijn er nog niet en dat gaat ook nu langer dan 30 dagen duren: het provinciebestuur heeft namelijk om uitstel gevraagd.