Ga jij woensdag stemmen? Zo deed jouw gemeente het 4 jaar geleden
Overijssel gaat morgen naar de stembus. Maar wie komt er ook echt opdagen? Bij de laatste gemeenteraadsverkiezingen in 2022, midden in de coronapandemie, varieerde de opkomst in de provincie van ruim 74 procent in Staphorst tot onder de 47 in Enschede.
Ipsos I&O deed onlangs onderzoek onder 2.132 mensen naar de verwachte opkomst voor de aanstaande verkiezingen. Daaruit blijkt dat de opkomst landelijk naar verwachting wederom rond de 50 procent of zelfs iets lager zal uitvallen. Als die verwachting uitkomt, is dat slecht nieuws, want dan hebben we te maken met een historisch lage opkomst.
Tijdens de laatste gemeenteraadsverkiezingen in 2022 kon je vanwege de hygiëneregels vanwege de coronapandemie niet op de gebruikelijke verkiezingsdag alleen, maar op drie dagen stemmen voor de gemeenteraad. Het leverde een landelijk gemiddelde van 51 procent stemmers op. Dat werd vier jaar geleden als een dieptepunt genoemd.
Overijssel scoort bovengemiddeld in kleine gemeenten
In Overijssel valt op dat met name de kleinere gemeenten het de vorige gemeenteraadsverkiezingen goed deden. Zo haalde Tubbergen met ruim 72 procent een opkomst die ver boven het landelijk gemiddelde lag, net als Staphorst met ruim 74 procent. Beide gemeenten staan daarmee in de top van Nederland, samen met Renswoude, Ameland, Veere, Urk en het Gelderse Rozendaal.
Grotere steden als Zwolle, Hengelo en Enschede bleven met opkomstpercentages tussen de 46 en 49 procent onder het landelijk gemiddelde. Alleen Deventer benaderde met precies 51 procent het nationale cijfer van nabij. Zo zat het in jouw gemeente:
Op de bovenstaande kaart zie je per gemeente wat de opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2022 was. De data zijn gebaseerd op de eindstand van de telling van de ANP Verkiezingsdienst. Door met de muis over de kaart te bewegen, zijn de opkomstpercentages per gemeente bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2018 en 2022 te zien.
Landelijke cijfers
Landelijk gezien was Rotterdam de hekkensluiter met 38,9 procent opkomst. Ook in Helmond en Almere bracht niet meer dan 40 procent zijn stem uit. De absolute winnaar was Schiermonnikoog, waar 80,2 procent van de stemgerechtigden naar de stembus ging — ook al bij de verkiezingen van 2018 het hoogste percentage van Nederland.
Terug naar de komende verkiezingen. Overal in Overijssel worden morgen nieuwe gemeenteraden gekozen. Dat is trouwens niet in alle gemeenten in Nederland het geval. In Hilversum en Wijdemeren zijn woesndag geen reguliere gemeenteraadsverkiezingen. Deze gemeenten zijn betrokken bij een herindeling per 1 januari 2027. Als het wetsvoorstel tot samenvoeging tijdig wordt afgehandeld, worden de herindelingsverkiezingen daar gehouden op 18 november 2026.