Pedohunten: De genadeloze jacht op pedofielen door burgers

“Kankerpedo, kankerhond!” Tientallen mensen staan ’s avonds voor een huis in Deventer. De man in de woning, een vermeende pedofiel, is de afgelopen uren in verschillende delen van het land achternagezeten door pedohunters. Steeds wist hij te ontsnappen. Tot nu.

De laatste maanden lijkt het jagen op pedofielen door burgers populairder te worden. Op Facebookgroepen en Instagrampagina's gaan foto’s rond van de 'pedo's', meestal herkenbaar in beeld. Maar ook adresgegevens en ‘bewijsmateriaal’ wordt gretig gedeeld. Dat bewijsmateriaal bestaat uit de chatgesprekken tussen de vermeende pedofiel en de minderjarige. Want daar, in chatrooms, beginnen de hunters hun jacht.

“Soms gebruiken we een nepaccount, soms nemen we een gesprek van een echt meisje over”, zegt Rob (echte naam is bij de redactie bekend). Hij heeft in vijf weken tijd 28.000 volgers verzameld op Instagram, waar hij beelden deelt van zijn confrontaties met vermeende pedofielen.

Voor hem begon het jagen ‘als grapje’. “Ik besloot eens een chatsite op te gaan als 14-jarig meisje en binnen vijf minuten had ik al dertig gesprekken met oudere mannen. Ik besloot met een van hen een afspraak te fixen.”

Rob trommelt voor die afspraak een vijftal vrienden op, die gehuld in bivakmutsen en mondkapjes, naar het westen van het land rijden. Om daar, bij een verlaten bushokje, de vermeende pedofiel de schrik van zijn leven te bezorgen.

“Toen ik voor hem stond, zag hij de dood voor ogen”, zegt Rob kalm. Zijn rol is het voeren van het gesprek, terwijl zijn vrienden het slachtoffer vasthouden en filmen. “Ik heb nog nooit iemand zo erg zien schrikken, ik stond zelf ook te trillen op mijn benen.”

De eerste vraag is altijd dezelfde: “Wat kom je hier doen?” De man, een dertiger, bekent meteen: hij kwam om een meisje van vijftien te ontmoeten. De man blijft opmerkelijk rustig. Rob niet. “Ik wilde maar één ding en dat is hem helemaal kapot slaan, ik kon me bijna niet inhouden. Maar dan mag niet, wij gebruiken geen geweld.”

Schaamte is het wapen dat het gros van de hunters inzet. “Deze beelden komen op internet”, zegt Rob tegen de man. “Wij maken van jou een bekende Nederlander.” Of dat te ver gaat? “Het gaat ver”, erkent hij. “Deze mensen kunnen nooit meer over straat.” Rob zegt dat hij alle mannen die ze aanhouden overdragen aan de politie. Alles binnen de kaders van de wet, zegt hij. “Burgerarrest, artikel 248e.”

Volgens politiewoordvoerder Chantal Westerhoff klopt daar niets van. "Wat de hunters doen, gaat veel te ver. Hier is sprake van intimidatie en geweldpleging", zegt ze, terwijl we een video van een confrontatie kijken. We zien hoe een man door een vijftal hunters wordt vastgegrepen en geduwd.

"Maar ook het publiekelijk aan de schandpaal nagelen van slachtoffers mag echt niet", aldus Westerhoff. "Zedenzaken zitten ingewikkeld in elkaar, dat moet je echt aan de politie overlaten. Misschien zijn deze mannen wel onschuldig."

Terug naar Deventer, waar een woedende menigte voor de woning staat. De man waarop ze het hebben gemunt, zou de fout in zijn gegaan op een chatsite, waar hij aan de praat raakte met een loktiener. Hij liet zich verleiden tot een afspraak in Nieuwegein, waar een groep mannen hem opwachtte. De Deventenaar bleef in zijn auto zitten, waardoor hij kon ontkomen aan het burgerarrest.

Maar de hunters lieten het er niet bij zitten. Binnen no time stonden de beelden van de (korte) confrontatie op Facebook, onder meer op de pagina van een groep pedohunters uit Deventer. “Nadat hij was ontsnapt uit Nieuwegein, werden zijn gegevens gedeeld", zegt Mike, een van de oprichters van de Facebookpagina (echte naam bij de redactie bekend). "Zijn adres, kenteken en de kleur van zijn auto gingen rond. Het ging snel. Heel snel.”

“De sfeer bij het huis was grimmig”, zegt een van de mannen die erbij was. “Veel mensen uit de buurt kwamen naar het huis.” Terwijl de vermeende pedofiel ziet dat het steeds drukker wordt op straat, arriveert de politie. Onder luid applaus en een scheldkanonnade wordt de vermeende pedofiel meegenomen door de agenten. De groep druipt af. Maar voor een andere bewoner van het huis begint een nachtmerrie.

"De pedo is de volgende dag al weer vrijgelaten", legt Mike uit. "Daarom zijn er opnieuw mensen bij het huis langsgegaan. Toen bleek dat hij daar niet was, hebben ze zijn vrouw bedreigd. Ze hebben gezegd dat ze nooit meer de straat op kon, en dat ze haar huis in de fik gingen steken."

Mike kreeg in de dagen erna bezoek van de politie, zegt hij. Of hij iets te maken had met de bedreigingen. "Die bedreigingen slaan helemaal nergens op, ik heb daar ook niks mee te maken", zegt hij.

Als de politie even later opnieuw aan de deur staat vanwege een fatale mishandeling in Arnhem, besluit Mike een stap terug te doen van zijn betrokkenheid bij de Facebookpagina. In zijn laatste post schrijft hij: "Al doen we zelf een stapje terug, de groep waar elke pedo met z'n kop op moet staan blijft bestaan!"

De politie doet helemaal geen uitspraken over de zaak in Deventer, en wil het verhaal van Mike ook niet bevestigen of ontkennen. Het is ook niet duidelijk of de vermeende pedofiel vervolgd wordt. "We doen onderzoek, dat is het enige wat we kunnen zeggen", zegt een politiewoordvoerder.

'Alles om onze kinderen te beschermen', is het motto van iedere pedohunter die we spreken. Toch is het niet duidelijk of de aanpak van de hunters ook werkt. "Daar is nog geen onderzoek naar gedaan", zegt criminoloog Anton van Wijk. "Wat we wel weten is dat er niet één type pedoseksueel is, het is een hele diverse groep", legt hij uit. "Het kan dat iemand zo erg schrikt dat hij het niet meer doet. Maar we zien ook dat criminelen dan meer ondergronds gaan werken. Op dit moment is het moeilijk om daar iets over te zeggen."

Instagram heeft het account van Rob inmiddels verwijderd. "Zo beschermd worden ze dus (de pedofielen, red.)", aldus Rob. Hij had al een backupaccount klaarstaan, dat hij direct geactiveerd heeft. "Wij beginnen net. Ons doel is dat de politiek wakker wordt en dit probleem aanpakt. Ondertussen gaan wij door. Iedereen moet het weten als er een pedo in de straat woont."