Nieuws
Overijssel zet handel stikstofrechten per direct in ijskast
De handel in niet gebruikte stikstofruimte wordt in Overijssel per direct in de ijskast gezet. De provincie wil eerst meer onderzoek doen naar de juridische onderbouwing van het nut van het zogenoemde extern salderen.
Bij extern salderen wordt stikstofruimte van bijvoorbeeld een stoppend boerenbedrijf gebruikt voor andere vergunningen. Zo kan een stopper met zijn stikstofruimte een buurman-boer voorthelpen die wil uitbreiden of de ruimte wil aanwenden voor de realisatie van een bedrijventerrein of woningbouw.
Raad van State
De Raad van State heeft in november gezegd dat de juridische onderbouwing onder extern salderen onvoldoende is. Deze uitspraak ging over een zaak in Noord-Brabant, maar gedeputeerde Gert Harm ten Bolscher wil - voordat Overijssel nieuwe vergunningen afgeeft - meer juridisch onderzoek naar de situatie in Overijssel.
Vergunningverlening met behulp van extern salderen is toegestaan als de stikstofdepositie, de neerslag van stikstof in de natuur, niet toeneemt. Nu die handel in stikstofruimte tussen boeren voor de rechter niet altijd houdbaar lijkt, is een stevige juridische onderbouwing nodig voor er meer vergunningen verleend gaan worden. Inzet is namelijk dat de stikstofuitstoot op kwetsbare natuur wordt verminderd, maar daar was de rechter niet van overtuigd.
Overijssel heeft de meeste Natura2000-gebieden van Nederland. De provincie is bezig om met natuurorganisaties, waterschappen, grondeigenaren en boeren een pakket van maatregelen neer te leggen waardoor de kwetsbare natuur wordt beschermd. Extern salderen is er daar een van.
In het verleden konden boeren volstaan met een zogeheten PAS-melding voor bijvoorbeeld de bouw van een nieuwe stal of uitbreiding van het bedrijf als dat een kleine toename van de stikstofuitstoot tot gevolg had. In mei 2019 veegde de Raad van State deze zogeheten PAS-meldingen van tafel. De rechter bepaalde dat de manier waarop Nederland vergunningen verleende aan bedrijven op basis van het Programma Aanpak Stikstof (PAS), in strijd was met de Wet natuurbescherming. In Overijssel kwamen zo alleen al driehonderd boeren in de problemen.
PAS-melders
De beslissing om voorlopig geen nieuwe vergunningen af te geven kan ook voor PAS-melders gevolgen hebben, legt Ten Bolscher uit. "PAS-melders hebben de toezegging gekregen van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit dat zij gelegaliseerd worden. Deze bedrijven hebben ter goeder trouw gehandeld en daar moet een oplossing voor komen. Maar die stikstofruimte moet er wel zijn. Om nu te voorkomen dat wij straks onterecht vergunningen afgeven."
Op slot
De gevolgen van deze beslissing heeft gevolgen voor de agrarische sector. Zo pleit boerenbelangenorganisatie LTO al langer voor behoud van de stikstofrechten voor de agrarische sector. Dat, als een boerenbedrijf stopt, die rechten in een stikstofbank worden geplaatst en ingezet worden voor boeren die verder willen. Dat is volgens LTO nodig voor het toekomstperspectief van boeren die door willen gaan.