7000 bijzondere bomen in Zwolle in kaart gebracht: "Levende monumenten met een onschatbare natuurwaarde"
Recentelijk heeft Zwolle haar groene schatten opnieuw in kaart gebracht, waarbij meer dan 7000 unieke bomen, zowel eigendom van de gemeente als van particulieren, zijn geïdentificeerd als bijzondere exemplaren. Dit komt neer op ongeveer tien procent van het totale bomenbestand van de stad.
Deze monumentale bomen, sommige al meer dan honderd jaar oud, zijn niet alleen belangrijk vanwege hun majestueuze aanblik, maar ook vanwege de waardevolle natuurlijke ecosystemen die ze ondersteunen.
Erik Bakker, groenbeheerder van de gemeente Zwolle, benadrukt het belang van deze groene iconen. "Deze bomen zijn levende monumenten met een onschatbare natuurwaarde", zegt Bakker. "Ze bieden niet alleen onderdak aan verschillende dieren, maar dragen ook bij aan het verbeteren van de luchtkwaliteit en het vasthouden van water."
Zwolle telt ruim 7000 bijzondere bomen die extra bescherming genieten
Bescherming en onderhoud
De inventarisatie verdeelt de bomen in drie categorieën: herinneringsbomen, waardevolle bomen die tussen de vijftig en tachtig jaar oud zijn en monumentale bomen van meer dan honderd jaar oud. De bomen in de twee laatste categorieën zijn veelal vitale, karakteristieke en beeldbepalende bomen. "Deze classificatie helpt ons om deze bomen extra goed te beschermen", legt Bakker uit. "Bomen op deze lijst kunnen niet zomaar gekapt worden; daarvoor zijn sterke argumenten nodig."
Om ervoor te zorgen dat deze waardevolle bomen gedijen, voert de gemeente regelmatig inspecties en onderhoud uit, vergelijkbaar met een apk voor auto's. Boombeheerder Dennis Noordman verduidelijkt dit proces: "Elke boom wordt grondig geïnspecteerd en beoordeeld, waarna passend onderhoud wordt uitgevoerd, variërend van snoeien tot kappen indien nodig."
Emotionele band
Achter elke boom schuilt niet alleen een ecologisch verhaal, maar ook een menselijk verhaal. Dirk Maas, een vrijwilliger van Groenstad Zwolle die heeft bijgedragen aan de inventarisatie, deelt zijn emotionele band met een van de monumentale bomen, een oude paardenkastanje bij het voetveer Haersterveer.
"Deze boom is niet alleen een symbool van onze buurt, het is ook een ontmoetingsplek voor mensen van alle leeftijden", vertelt Maas met een glimlach. "Het is waar vriendschappen worden gesmeed, verhalen worden gedeeld en herinneringen worden gemaakt. Mensen die op een mooie, zonnige dag moeten wachten op het pontje om naar de overkant te varen, strijken hier onder de boom neer op dit houten bankje om even te genieten onder de schaduwrijke takken van deze imposante kolos."
De boom draagt ook een rijke geschiedenis met zich mee en is misschien daardoor ook wel een van de bekendste oude bomen in Zwolle. Maas: "Het verhaal gaat dat deze boom is geplant in 1943, op de verjaardag van Jacob Versteeg, de inmiddels overleden pontbaas die jarenlang het voetveer heeft geëxploiteerd. Dit is dus niet zomaar een boom: het is een levend monument van verbondenheid en geschiedenis."
Ondersteuning particuliere boomeigenaren
Maas sluit zijn enthousiaste verhaal af met een boodschap aan de lokale politiek. Hij doet een oproep aan de gemeente om wat meer steun te bieden aan de particuliere boomeigenaren in Zwolle. Want die zijn op dit moment volledig zelf verantwoordelijk voor het onderhoud van de bomen op de lijst. "Sommige van deze boomeigenaren kunnen wel wat meer hulp gebruiken, zowel financieel als praktisch", zegt hij. "Het zou geweldig zijn als de gemeente hierin wat meer ondersteuning kan bieden."
Groenbeheerder Bakker begrijpt het verzoek. “Er ligt op dit moment ook een voorstel bij de raad om mogelijk wat meer hulp te bieden bij het onderhoud van de bijzondere bomen”, zegt hij. “Maar die hulp is wel beperkt. Misschien dat we ze in de toekomst mee kunnen nemen in onze reguliere inspecties en ook een kleine onderhoudsvergoeding kunnen geven.” Maar hij benadrukt dat die keuze eerst nog aan de gemeenteraad van Zwolle voorgelegd moet worden.
“Of die akkoord gaan, is natuurlijk een kwestie van voldoende beschikbare financiële middelen”, zegt Maas. “Het zou mooi zijn als de raadsleden het voorstel omarmen. Want naar mijn bescheiden mening mag je op het onderhoud van dit soort bijzondere bomen niet bezuinigen.”