Klikken over malafide huisbazen: gemeenten moeten een meldpunt hebben, maar is dat er ook?
Discriminatie, intimidatie en een torenhoge huur. Zomaar drie misstanden waar huurders in de particuliere sector tegenaan kunnen lopen. Een nieuwe wet, die medio vorig jaar is ingegaan, moet dit soort ongewenste verhuurpraktijken tegengaan. Gemeenten spelen hierbij een belangrijke rol. Zo moeten inwoners hun klachten kwijt kunnen bij een 'meldpunt goed verhuurderschap' dat gemeenten per 1 januari moeten hebben. Maar van de 25 Overijsselse gemeenten voldoen tien gemeenten daar niet aan.
Bij het meldpunt kunnen woningzoekenden en huurders, onder wie ook arbeidsmigranten, een verzoek tot handhaving indienen. Bijvoorbeeld als er sprake is van discriminatie, intimidatie of bedreiging door een verhuurder in de private of particuliere sector.
Ook klachten over meer borg moeten betalen dan is toegestaan – meer dan twee maanden kale huur – het ontbreken van een schriftelijk huurcontract en het in rekening brengen van excessief hoge servicekosten kunnen bij het meldpunt worden aangekaart.
Dubieuze verhuurders
Met andere woorden: de Wet goed verhuurderschap moet malafide verhuurpraktijken tegengaan en gemeenten de middelen geven om dubieuze verhuurders en verhuurbemiddelaars aan te pakken. Onderzoek naar hoe vaak dat soort wanpraktijken voorkomt, is niet uitgevoerd. Toch hebben gemeenten zelf regelmatig bij de landelijke overheid aangeklopt, op zoek naar handvatten om huurders te beschermen.
Het resultaat is de Wet goed verhuurderschap die vorig jaar op 1 juli is ingegaan. De uitvoering van die wet ligt grotendeels bij gemeenten. Zo moeten zij per 1 januari van dit jaar een meldpunt hebben waar huurders 'laagdrempelig' en 'anoniem' misstanden kunnen melden, waarna gemeenten handhavend kunnen optreden. Uit een inventarisatie door RTV Oost blijkt echter dat tien van de 25 gemeenten in Overijssel nog geen meldpunt hebben ingericht.
Geen meldpunt goed verhuurderschap
Overijsselse gemeenten die in het kader van de Wet goed verhuurderschap nog geen meldpunt hebben ingericht zijn: Haaksbergen, Hardenberg, Hof van Twente, Oldenzaal, Ommen, Staphorst, Steenwijkerland, Twenterand, Wierden en Zwartewaterland.
Overijsselse gemeenten die in het kader van de Wet goed verhuurderschap nog geen meldpunt hebben ingericht zijn: Haaksbergen, Hardenberg, Hof van Twente, Oldenzaal, Ommen, Staphorst, Steenwijkerland, Twenterand, Wierden en Zwartewaterland.
Enschede: anoniem melden? Kan niet
Uit de inventarisatie blijkt ook dat een aantal gemeenten worstelt met de termen 'laagdrempelig' en 'anoniem'. Neem bijvoorbeeld het meldpunt van de gemeente Enschede, dat 'Meldpunt Slecht Verhuurderschap' heet. Het blijkt niet eenvoudig het meldpunt te vinden en ben je eenmaal bij het online formulier, dan blijkt anoniem een misstand melden geen nut te hebben. "Dan kunnen wij niet overgaan tot toezicht en handhaving van het misstand", schrijft de gemeente.
Daarnaast zijn er gemeenten bij wie misstanden via e-mail moeten worden gemeld, zoals Hellendoorn en Rijssen-Holten. Geheel anoniem is dat niet. Dat geldt ook voor de ongewenste verhuurpraktijken die men wil melden in Kampen en Raalte. Voor die gemeenten ligt het beheer van het meldpunt bij Stichting Vizier, een adviesorganisatie op het gebied van discriminatie en diversiteit in Oost-Nederland.
Het online formulier van Vizier rept enkel over discriminatie, het is niet helder of hier ook misstanden als intimidatie, het niet willen opstellen van een schriftelijke huurovereenkomst of bijvoorbeeld oneigenlijk gebruik van servicekosten kunnen worden gemeld. En neemt iemand al de moeite om toch een melding te doen, dan wil Stichting Vizier minimaal het e-mailadres van de melder weten. Zonder dit in te vullen kan het online formulier niet worden verstuurd.
Dinkelland: melding maken? Onmogelijk
En dan is daar nog Dinkelland. Die gemeente heeft online een pagina aangemaakt met informatie over de Wet goed verhuurderschap. Maar een melding maken? Dat lijkt onmogelijk, want een formulier of een link naar het meldpunt ontbreekt. Toch kan ook een inwoner van Dinkelland digitaal aan de bel trekken en wel via de site van gemeente Tubbergen. Daar staat een link naar het online meldformulier van Noaberkracht, het ambtelijke samenwerkingsverband van beide gemeenten.
Er is dus nogal wat werk te verzetten door meerdere gemeenten in Overijssel. Aan hen namelijk de taak om handhavend op te treden bij misstanden en boetes of een last onder dwangsom op te leggen aan verhuurders die zich niet aan de regels houden. Bijvoorbeeld door bij arbeidsmigranten de huurovereenkomst te koppelen aan het arbeidscontract, wat niet mag.
Arbeidsmigranten
Dankzij de nieuwe wet kunnen gemeenten bovendien verhuurvergunningen instellen in gebieden waar de leefbaarheid onder druk staat door woningverhuur. In deze gebieden of wijken mogen gemeenten extra eisen stellen aan private verhuurders over het onderhoud en de huurprijs van de woning. Bovendien kunnen gemeenten voorwaarden stellen aan het maximaal aantal personen per kamer en bijvoorbeeld de hygiënische omstandigheden in de verhuurde woning.
Overigens kunnen niet alleen huurders misstanden melden, ook omwonenden kunnen hun bevindingen kwijt bij het gemeentelijk meldpunt. Als dat er is...